เพื่อให้งานดำเนินต่อไป: บทสรุปจากเวทีเปิดตัวกองทุนเพื่อสังคมเป็นธรรม (Just’fund)

เมื่อคืนที่ผ่านมา ณ สมาคมผู้สื่อข่าวต่างประเทศแห่งประเทศไทย (FCCT) Just’Fund ได้เปิดตัวสู่สาธารณะพร้อมการเสวนาที่ตรงไปตรงมา ชี้ให้เห็นถึงความเร่งด่วน และตั้งอยู่บนความเป็นจริงของการทำงานภาคประชาสังคมในประเทศไทย ณ ปัจจุบัน

การเสวนาได้ครอบคลุมประเด็นที่มักไม่ได้รับความสนใจจากสาธารณะมากนัก นั่นคือสิ่งที่จำเป็นต่อการรักษาองค์กรอิสระให้คงอยู่ และสิ่งที่จะสูญเสียไปหากการสนับสนุนเหล่านั้นหมดลง

ว่าด้วยการผลักดันทางกฎหมายและกระบวนการปฏิรูปรัฐธรรมนูญ

ยิ่งชีพ อัชฌานนท์ จาก iLaw กล่าวถึงกรณีทุจริตการเลือก สว. ซึ่ง iLaw ได้รวบรวมพยานหลักฐานของบุคคล 229 คน และกำลังผลักดันให้คณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ดำเนินคดีภายในวันที่ 14 กันยายน 2569 เขากล่าวว่าแคมเปญนี้ไม่ได้ขับเคลื่อนด้วยความเกลียดชัง แต่ขับเคลื่อนด้วยหลักการ หากปราศจากความรับผิดชอบในกระบวนการคัดเลือก สว. เส้นทางสู่รัฐธรรมนูญที่มาจากประชาชนอย่างแท้จริงก็จะยังคงถูกปิดกั้น เขาเน้นย้ำว่าการมีส่วนร่วมของประชาชนในช่วงเวลาต่อจากนี้เป็นสิ่งสำคัญมาก พร้อมเสริมว่า Just’Fund คือทรัพยากรที่จะช่วยให้คนทำงานนับร้อยที่อยู่เบื้องหลังแคมเปญใหญ่ลักษณะนี้ไม่ต้องต่อสู้อย่างโดดเดี่ยว

ว่าด้วยสื่ออิสระและความสำคัญของเสียงระดับท้องถิ่น

หทัยรัตน์ พหลทัพ บรรณาธิการบริหาร The Isaan Record กล่าวถึงเหตุผลที่สื่ออิสระระดับภูมิภาคมีความสำคัญต่อการเคลื่อนไหวเพื่อสิทธิและความยุติธรรมในภาพรวม ผลงานของสำนักข่าวอย่าง The Isaan Record, ประชาไท และ LANNER แสดงให้เห็นว่าสื่ออิสระสามารถทำอะไรได้บ้างเมื่อมีเสรีภาพในการรายงานโดยปราศจากข้อจำกัดแบบสื่อกระแสหลัก กองบรรณาธิการของเธอต้องเผชิญกับการถูกฟ้องร้อง การคุกคามจากตำรวจ และการข่มขู่ที่พุ่งเป้าไปที่ครอบครัว รวมถึงต้องทำงานภายใต้การจับตาของรัฐ เธอเปิดเผยอย่างตรงไปตรงมาถึงความเปราะบางทางการเงินของสื่ออิสระ แต่ก็ชัดเจนในสิ่งที่ขับเคลื่อนการทำงาน นั่นคือความเชื่อมั่นว่าเสียงของทุกชุมชนสมควรได้รับการรับฟัง และความฝันที่ว่าวันหนึ่งทุกจังหวัดจะมีสื่อเป็นของตัวเอง เธอกล่าวว่า Just’Fund คือการสนับสนุนที่จะทำให้ภาพอนาคตนั้นเป็นจริงได้

ว่าด้วย Just Fund และพลังแห่งการสนับสนุนจากภาคประชาชน

นราธิป ใจเด็ด ผู้อำนวยการมูลนิธิอาสาสมัครเพื่อสังคม (มอส.) ได้แนะนำ Just’Fund  ในการร่วมมือกันของ 25 องค์กรภาคประชาสังคม กลุ่มช่วยเหลือทางกฎหมาย และสื่ออิสระ ที่รวมตัวกันด้วยความมุ่งมั่นเพื่อสิทธิ เสรีภาพ และการมีส่วนร่วมตามระบอบประชาธิปไตย เขาตั้งข้อสังเกตว่าคนไทยเป็นคนใจบุญและมักบริจาคให้กับวัดหรืองานบุญต่างๆ อยู่เสมอ พร้อมกล่าวว่า “เราอยากขอให้สังคมนำความมีน้ำใจเดียวกันนั้นมาสนับสนุนผู้คนที่กำลังทำงานเพื่อสังคมที่สำคัญเหล่านี้” 

Just Fund ก่อตั้งขึ้นในปี 2568 และบริหารงานโดยมูลนิธิอาสาสมัครเพื่อสังคมร่วมกับเครือข่ายพันธมิตร โดยออกแบบมาเพื่อสร้างฐานทรัพยากรที่ขับเคลื่อนโดยประชาชนสำหรับองค์กรที่ทำงานเพื่อประโยชน์สาธารณะในประเทศไทย การบริจาคให้กับ Just’Fund สามารถนำไปลดหย่อนภาษีได้ ซึ่งทำให้ประชาชนทั่วไปสามารถเข้ามาร่วมสนับสนุนงานเหล่านี้ได้ง่ายขึ้น

“เมื่อคุณเห็นโลโก้ Just Fund ขอให้รู้ว่าคุณกำลังให้ทุนสนับสนุนเครือข่ายเพื่อนที่ไม่เคยยอมแพ้ในประเทศนี้ ตั้งแต่ระดับรากหญ้าไปจนถึงระดับโครงสร้าง” เขาเน้นย้ำ “เราได้สร้างระบบเพื่อให้การสนับสนุนของคุณมีความหมายและเกิดผลจริง”

ช่วงตอบคำถาม (Q&A) ทำให้เห็นถึงความเสี่ยงในการทำงานเหล่านี้อย่างเป็นรูปธรรม ผู้ร่วมเสวนาได้อธิบายถึงการเผชิญกับภัยคุกคามทางกฎหมาย การถูกสอดแนม และการคุกคามที่เจาะจงเป้าหมาย ซึ่งกลายมาเป็นส่วนหนึ่งในชีวิตประจำวันของการทำงาน

ดังที่ ณัฐาศิริ เบิร์กแมน ผู้ดำเนินรายการได้กล่าวไว้ Just’Fund ไม่ใช่แค่การรวบรวมเงินทุน แต่มันคือการเปลี่ยนโครงสร้างพื้นฐานในการอยู่รอดของภาคประชาสังคม การที่มูลนิธิอาสาสมัครเพื่อสังคม (มอส.) เข้ามาบริหารจัดการกองทุนและจัดเตรียมระบบหลังบ้านที่จำเป็นสำหรับการออกใบเสร็จลดหย่อนภาษี ทำให้เรามีกลไกที่ปลอดภัยและโปร่งใสอย่างเป็นทางการ เราไม่ได้เพียงแค่รักษาสถานะเดิม แต่เรากำลังสร้างระบบนิเวศที่ยั่งยืนสำหรับการมีส่วนร่วมตามระบอบประชาธิปไตย

วงเสวนานี้เป็นเพียงจุดเริ่มต้น ก้าวต่อไปคือการเปลี่ยนวิสัยทัศน์ร่วมกันนี้ให้เป็นการลงมือทำผ่านข้อเสนอทางกฎหมาย แคมเปญสาธารณะ และการทำงานกับชุมชน

เราขอเชิญชวนทุกคนมาร่วมเป็นส่วนหนึ่งของรากฐานนี้ ดูรายละเอียดเพิ่มเติมว่าคุณจะสามารถสนับสนุนโดยตรงเพื่อให้งานเหล่านี้เป็นจริงได้ที่ https://linktr.ee/JustFundTH 

ร่วมสนับสนุนพวกเราได้ที่ ธนาคารไทยพาณิชย์ 

ชื่อบัญชี: กองทุนมูลนิธิอาสาสมัครเพื่อสังคม 

โดย มูลนิธิอาสาสมัครเพื่อสังคม 

เลขที่บัญชี: 075-214-2483

#JustFund #ThaiCivilSociety #HumanRights #IndependentMedia #Justice #DemocracyThailand

เรื่อง: มนันญา (มูลนิธิอาสาสมัครเพื่อสังคม)
ภาพ: แทนชนก (มูลนิธิอาสาสมัครเพื่อสังคม)